Leeswijzer

Met Vliegbasis Leeuwarden als meest recent verschenen titel hebben auteurs Dick Lohuis en Gijs Dracht bijna alle luchtmachtbases in Nederland beschreven. Een klus die ze in recordtijd hebben geklaard. En wat een prachtige verzameling boeken is het al. Ook dit boek is daarop geen uitzondering. Een prachtig geïllustreerd naslagwerk over deze noordelijke vliegbasis.  

Het boek met als ondertitel ‘Van Schietschool tot Luchtverdediging 1949-1980’ barst weer bijna uit de gebonden rug. Want op liefst 360 pagina’s geven de samenstellers een fantastisch overzicht van wat er in ruim dertig jaar op de vliegbasis gebeurde. Dat doen ze in tekst, maar vooral in enorme hoeveelheid foto’s: ruim 800! Veel daarvan is nooit eerder gepubliceerd en veel is bovendien in kleur. En daar zitten veel bijzondere opnamen bij. Materiaal om van te watertanden, zo geeft historicus van Vliegbasis Leeuwarden Rob Breur in zijn voorwoord aan. 

Het boek kent een min of meer standaard indeling zoals in de voorgaande delen. Na het voorwoord en de inleiding volgt een kort verhaal over de ontwikkeling van de basis. Daarna is er aandacht voor de gebaseerde eenheden, detacheringen en oefeningen, squadron exchanges, Open Dagen en squadronjubilea en visitors (bezoekers). 

Gezien het feit dat dit boek tot aan 1980 loopt, doet hopen op nog een vervolg. Wellicht komt dat er ooit. Tot die tijd is het met dit boek genieten van de vervlogen tijden op Leeuwarden. 

Het vliegende werkpaard in de Tweede Wereldoorlog was de Douglas C-47. Officieel Skytrain gedoopt, bij ons veel meer bekend onder de Britse typenaam Dakota. Het toestel vloog in Nederlandse dienst uiteraard in Nederland en Europa, maar de carrière begon bij de Militaire Luchtvaart van het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger (ML-KNIL). Daarover gaat dit handzame boek dan ook. Door de snelle Japanse opmars kom en de vliegtuigen in Nederlandse dienst bij de Netherlands East-Indies Air Force in Australië. Voor zover mogelijk zijn daar Nederlandse militaire en hun gezinnen naartoe gevlucht. Vanaf diverse Australische bases dragen Nederlanders bij aan de geallieerde strijd tegen Japan. De C-47 speelt daarin een belangrijke ondersteunende rol. Dat is het verhaal dat beknopt valt te lezen in dit boek dat vol staat met interessante weetjes en foto’s. En daar zit een aantal heel bijzondere kleurenopnamen bij. Kortom, een leuk boek dat een verhaal vertelt over een belangrijk vliegtuigtype uit de Nederlandse luchtmachthistorie. 

Het is bijna niet voor te stellen, maar de F-16 is al weer twee jaar uit dienst bij de Koninklijke Luchtmacht. Rond dat moment in september 2024, verschenen al diverse dikke boeken over het jachtvliegtuig dat zo’n 45 jaar de ruggengraat van de luchtmacht vormde. Nu is het tijd voor een handzamer boekje over de Viper, zoals de officieuze bijnaam van de Fighting Falcon luidt. 

Opvallend genoeg kiezen de samenstellers op de cover voor de term ‘Fokker’, gevolgd door F-16. Inderdaad zorgde de Nederlandse vliegtuigbouwer voor de bouw van 212 stuks voor de KLu, want de eerste (J-259) werd door fabrikant General Dynamics in Nederland afgeleverd. Die fabrieksnaam, later vervangen door Lockheed Martin vanwege de overname van de fabriek, is meer gebruikelijk. Zo staat het dan ook in het binnenwerk vermeld. 

Het boek vertelt kort de introductie van het type en maakt daarna de switch naar squadrons. Elk van de negen stuks passeert de revue, daarbij aangevuld door de eenheid die voor korte tijd bestond: de Transitie en Conversie Afdeling. Een interessante keuze. Daarna volgend nog korte paragrafen over bijvoorbeeld Tucson, updates, Goose Bay en de inzetten van het type in KLu-dienst. Zoals al aangegeven: een leuk handzaam boek over de F-16 dat in vogelvlucht de carrière van het type binnen de Koninklijke Luchtmacht laat zien.